HometartışmaYetenek yeterince küreselleşti mi? Neden?

Yetenek yeterince küreselleşti mi? Neden?

Dünya’da hemen her şey globalleşirken ve mobilize olurken çok değerli bir şey bunun biraz gerisinde kaldı: iş gücü ya da daha güzel ifadesi ile yetenek. Şirketler, ticaret, rekabet, kültür, politika, para… İnsanoğlunun etrafını çevreleyen tüm olguların mobilitesi artarken çalışan gücünün inadına lokal, inadına statik, inadına analog kalması anlamsız değil mi? Elbette anlamsız.

Hepimiz entellektüel bir varlık olarak küresel yetenek piyasasında dolaşıma gireceğiz.

Bir gün tüm yetenekler küreselleşecek

Bunun bir gün olacağını hepimiz biliyoruz. İş gücü de mobilize olacak; her birimiz bilgilerimiz ve yeteneğimizle birer entellektüel varlık olarak küresel yetenek piyasasında dolaşıma gireceğiz ve bu çok yakında olacak. Bir çok meslek, bir çok iş kolu deyim yerindeyse ÜBER’leşecek. Kendi kendini yöneten birer iş birimi olarak kurumların, bazı yetenek aracı ajanslarının olduğu piyasada yeteneklerimizi nakde çevirmeye çalışacağız. Gig ekonomisi, tüm şatafatlı tanımlamaları kaldırdığınızda tam olarak da bu. Onunla kavga etmek ya da ona aşık olmanın ötesinde soğukkanlı bir şekilde anlamaya, kavramaya çalışmalıyız.

A cyclist prepares to delivery an Uber Eats food order in London, Britain June 8, 2018. REUTERS/Simon Dawson – RC1709F366B0

Yeteneğin bugüne kadar mobil ve global olması son derece sınırlıydı. Parlak yetenekli genç profesyoneller, bir avuç üst düzey yönetici ve göçmenlerden ibaret yeteneğin globalizasyonu sınırlı bir büyüme gösteriyordu.

Bu büyümeyi bir S eğrisine benzetebiliriz. Yeteneğin globalizasyonu bir takım nedenlerle popülasyon büyüme eğrisinin hızlanma aşamasına şimdiye kadar gelemedi. Ama artık yavaş büyümenin sonuna geldik. Bir çok öngörü önümüzdeki 5 yıl içerisinde yeteneğin globalizasyonu konusunda devrim niteliğinde bir dönüşüm yaşayacağımızı gösteriyor.

Yeteneğin globalleşmesi neden gecikti?

Peki yeteneğin küreselleşmesi neden bu kadar gecikti? Buna neden olan 4 temel trend var:

  1. Yeteneğin küresel olarak fiyatlanabilmesi politika belirleyiciler açısından (özellikle gelişmiş ülkeler açısından) oldukça riskli bulunuyordu.
  2. Organizasyonların küreselleştiği bir düzlemde yeteneğin lokal, sınırlı hareketli olması yönetim açısından müthiş bir esneklik yaratıyordu.
  3. Belli başlı iş kolları (yazılım, bilişim vb.) dışında global yetenekler kullanışlı bir çözüm değildi.
  4. Yaşadıkları ülkeyi değiştirmek insanlar için yüksek bir duygusal efor gerektiren büyük ve dramatik bir değişim olarak görülüyordu.

Ancak bu 4 ana neden ile ilgili düzlem her geçen gün değişiyor.

Yeteneğin küreselleşmesini engelleyen düzlem komple değişiyor. İş gücünün global olarak fiyatlanabilmesi ihtiyaç duydukları yetenekler için gelişmiş ülkelerde yüksek maaş maliyetlerine mecbur kalan şirketler için harika fırsatlar barındırıyor. Politik olarak toplumların kaynaşması (radikal ve marjinal akımları göz ardı edersek) insanlık tarihinde hiç olmadığı kadar kolay. Entellektüel yeteneklerin (tasarım, mühendislik, yazılım vb.) piyasadaki rolü arttıkça her geçen gün daha fazla insan küresel değeri olan yetkinlikler kazanıyor. Farklı bir ülkede yeni bir yaşama başlamak özellikle genç yetenekler açısından eşsiz bir yaşam deneyimi olarak görülüyor.

Dünya yepyeni bir yetenek devrimine hazırlanıyor. Yeteneğin serbest dolaşımı üzerindeki engeller her geçen gün biraz daha cılızlaşıyor.

Tüm bunlar değerlendirildiğinde küreselleşmenin sadece organizasyonlar, ticaret ya da finansal varlıklar ile sınırlı kalmayacağını söylemek mümkün. Yetenek hızla küreselleşecek, sahip olduğu yetkinliklere en iyi ücreti almak isteyen profesyonellerin iş hayatları gezegen üzerindeki kendileri için en doğru ülkeler arasında gezinerek geçecektir.

Bu trend bugün için sadece iyi eğitimli, seçkin bilgi ve yeteneklere sahip kişilere dokunacak gibi görünüyor olabilir. Ancak S-curve hızlanma eğrisine girdiğinde görece daha düşük nitelikli iş kollarının da lokalize olmaktan kurtulacağını söylemek kehanet değil.

Yeteneğin globalleşmesi, entellektüel sermayenin likit bir şekilde ülkeden ülkeye geçişi organizasyonlara esneklik sağlarken çalışanlara daha fazla mutluluk, deneyim ve refah mı getirecek yoksa yepyeni bir mutsuzluk dalgasının mı kapısını aralayacak; hep beraber göreceğiz.

Bir önceki yazımız olan Gig ekonomisi yükselmeden çöker mi? başlıklı makalemizde freelancer, gig ve gig ekonomisi hakkında bilgiler verilmektedir.

No comments

leave a comment